Tatew, piękny górski klasztor i ormiańskie manuskrypty

Tatew (orm. Տաթև) to wioska położona w górskiej prowincji Sjunik, acz wcale nie tak wysoko. Słynie przede wszystkim z pięknego i historycznego monastyru. Mimo iż osada znajduje się na wzniesieniu, to jednak klasztor postawiono na wysokości zaledwie 1506 metrów nad poziomem morza. Jak na armeński standard jest to stosunkowo nisko. Dziś dodatkową atrakcją jest dotarcie do niego, możliwe choćby najdłuższą kolejką linową na świecie.

Konie w wiosce Tatew
Konie w wiosce Tatew

Klasztor Tatew

Tak naprawdę mówiąc „Tatew” ma się na myśli obronny klasztor z IX wieku, zlokalizowany na bazaltowej skale na krawędzi wysokiego kanionu rzeki Worotan. Takie położenie i mury wyraźnie sygnalizują jego obronną funkcją, bo rzeczywiście klasztor niejednokrotnie musiał mierzyć się z napaściami. Jednocześnie dziś wygląda to bardzo malowniczo z perspektywy odwiedzających. Trochę podobnie umieszczona jest świątynia w Garni. Z klasztoru widać też piękne szczyty Karabachu, w maju były ośnieżone. Sama wioska zaś od zawsze była dodatkiem, dziś oczywiście żyje przede wszystkim z turystów. To kolejna dobra okazja, by spędzić noc w armeńskim domu.

Szczyty Karabachu, Tatew, Armenia
Szczyty Karabachu, Tatew, Armenia

Klasztor istnieje w tym miejscu od IX wieku, w dodatku jako siedziba biskupa prowincji, ale jego złota era przypada na wieki XIV i XV, kiedy został założony Uniwersytet Tatew, najważniejszy ośrodek religijny, naukowy i sztuki w średniowiecznej Armenii. Stąd pochodzą cenne rękopisy, a także tutaj ukształtował się kanon malarstwa miniatur. W trudnych czasach Tatew był ostoją narodowej pamięci i duszy. Dziś wiele z tych rękopisów, które ocalały, przechowuje się w instytucie Matenadaran w Erywaniu. Niestety zachował się jedynie ułamek dawnego zbioru.

Monastyr Tatew
Monastyr Tatew

Każdy z obecnie istniejących kościołów w Tatew jest rekonstrukcją i to wielokrotną: W XII wieku klasztor ucierpiał znacznie w wyniku trzęsień ziemi, a wkrótce został splądrowany przez Turków Seldżuckich, którzy spalili około 10 tysięcy manuskryptów. Za to już pod koniec XIII wieku Tatew znów kwitł i wchodził w swoją złotą erę.

Klasztor z oddali
Klasztor z oddali

Pomimo wybudowania murów obronnych, klasztor znów został zniszczony przez agresorów, tym razem mongolskich: najazd Timura w latach 80. XIV wieku na prowincję Sjunik i 50 lat później jego syna Szahrucha sprawiły, że mnisi wrócili do Tatew dopiero w XVII wieku, by na koniec tamtego stulecia paść ofiarą kolejnego, tym razem perskiego władcy, zaś w pierwszej połowie XVIII wieku Tatew stracił biskupstwo i został włączony w skład diecezji Erywania.

Kompleks pustelników
Kompleks pustelników

Tatew współcześnie

Wówczas ostatecznie stracił swoje znaczenie, przypieczętowane poważnym trzęsieniem ziemi w 1931 roku. Dla uznania wkładu w kulturę Armenii i świata, a także wartości historycznej i artystycznej, klasztor Tatew i znajdujący się w dolinie rzeki Tatewi Anapat zostały w 1995 roku wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Dziś monastyr jest odrestaurowany i poza świątyniami można tu zobaczyć też kilka pomieszczeń gospodarczych mnichów. Warto dodać, że w okresie świetności mieszkało to ich około 600, zaś najbardziej znany z nich to św. Grzegorz z Tatew. Dodatkową atrakcją są oczywiście chaczkary i inne przedmioty (krzyże, dzwony). Zwiedzanie klasztoru jest darmowe.

Wieża strażnicza
Wieża strażnicza

Zwiedzanie monastyru

Obecnie możemy podziwiać trzy kościoły wchodzące w skład założenia klasztornego. Najważniejszym i najstarszym z nich jest cerkiew św. Piotra i Pawła, zbudowana latach 895 – 906 na miejscu poprzedniego mniejszego kościoła. Wewnątrz mamy pozostałości fresków i przepiękne zdobienia. Wkrótce obok wyrosła cerkiew pod wezwaniem świętego Grzegorza Oświeciciela (który nawrócił Armenię), prostsza w konstrukcji, bez kopuły. W dodatku przylegająca, więc wygląda trochę jak boczna kapliczka lub ołtarz. Najmłodszym, o ile można tak powiedzieć, jest kościół świętej Matki Bożego Kościoła, który powstał w początkach XI wieku. Warto zauważyć, że ma on dwa poziomy i znajduje się przy bramie w murze.

Klasztor w Tatew
Klasztor w Tatew

Ciekawostką jest też Gawazan, czyli „tańcząca kolumna” stojąca na dziedzińcu. Wzniesiono ją w X wieku, liczy sobie osiem metrów, zaś skonstruowana jest tak, że w przypadku ruchów tektonicznych odchyla się do właściwej pozycji, oczywiście robiąc przy tym hałas. To było takie urządzenie ostrzegające przed trzęsieniem ziemi. Działało to podobnie jak kamienie sejsmologiczne w Dżarasz.

Cerkiew św. Piotra i Pawła
Cerkiew św. Piotra i Pawła

Dotarcie do Tatew

Do Tatew można się dostać z miasteczka Halizdor za pomocą kolejki linowej o nazwie Skrzydła Tatew. Ta otworzona w październiku 2010 roku kolejka ma najdłuższą napowietrzną trasę bez pośrednich przystanków: liczy 5752 metry długości w jednym ciągu! Dzięki temu została wpisana do księgi Guinessa. Wagoniki osiągają prędkość 37 km na godzinę, zaś finalna część wznosi się wysoko nad przełęczą Worotan. Nazwa „Skrzydła” ma też nawiązanie do legendy. Podobno jeden z budowniczych klasztoru poprosił Boga o to, by dał mu skrzydła i pozwolił odlecieć.

Tatew z drona
Tatew z drona

Przełęcz Worotan

Ale to nie jedyna możliwość dotarcia do monastyru. Drugą jest szosa. Jedni próbują ją przejść, inni przejechać. W obu przypadkach jest to ciekawe doświadczenie. Po środku znajduje się punkt zwany mostem Diabła lub Szatana (Satani Kamurdj). Jest to przepiękna formacja skalna z wodospadami, częściowo utworzona też na bazie dawnej jaskini. Można to oglądać z góry, w dodatku są tu barierki, acz znajdują się śmiałkowie, którzy zażywają tu kąpieli. Woda podobno jest ciepła, gdyż oprócz zimnego strumienia miesza się z geotermalnym źródłem. Natomiast według lokalnej legendy, most został utworzony w sposób nadprzyrodzony. Gdy wieśniacy uciekali przed oprychami, dobiegli do rzeki i nagle spadł z góry kamień, tworząc im most.

Przejazd przez przełęcz
Przejazd przez przełęcz

Przejazd przez przełęcz jest bogaty w serpentyny, czasem nawet dość ostre. Z Halizdor najpierw trzeba zjechać na sam dół (tam też znajduje się most Diabła), by zacząć wspinanie. Po drodze można obserwować jeszcze inne ciekawe budowle, jak choćby starą wieżę strażniczą, czy kompleks pustelników z Tatew (czyli wspomniany już Tatew Anapat). To też możliwość, by spojrzeć na klasztor z dołu i zobaczyć go na tle ośnieżonych szczytów. Wówczas przypomina trochę widok z Chor Wirap lub gruziński klasztor Cminda Sameba.

Okolice mostu Diabła
Okolice mostu Diabła

Z samego klasztoru Tatew prowadzą też trasy trekingowe. Warto przejść się jedną z nich, tuż za klasztorem. Prowadzi ona do punktu widokowego, z którego doskonale widać krawędź i cały klasztor. „Skrzydła Tatewu” dowożą nas w okolicę klasztoru, a tam znajdziemy już sporo knajp i zajazdów. Można też poszukać dodatkowych atrakcji jak przejażdżki konne. Samo Tatew (pomijając klasztor) jest dość mocno turystyczne, ale jest to ciekawe doświadczenie, bowiem poza bliską okolicą kolejki i klasztoru reszta jest raczej improwizowana. Włącznie z wycieczkami konnymi i noclegami. To możliwość zobaczenia bardziej oryginalnej Armenii.

Jeśli podobał Ci się ten wpis, polub nas na Facebooku.

Szlak armeński
TatewWagharszapat

Ararat i Doğubayazıt, widok na świętą górę Ormian

Turecka miejscowość Doğubayazıt to turystyczna baza wypadowa na Ararat, świętą górę Ormian. Natomiast okolica tej miejscowości to doskonały punkt widokowy, by podziwiać ten szczyt bez wchodzenia na niego. Stąd to właściwie obowiązkowy postój na trasie z Kars do Wan.

Krowy na tle Araratu
Krowy na tle Araratu

Góra Ararat

Masyw górski Araratu składa się z dwóch szczytów: Wielkiego Araratu o wysokości 5137 m n.p.m. i Małego Araratu o wysokości zaledwie 3896 m n.p.m. Wyższy szczyt wznosi się na wysokość nawet 4 tysięcy metrów względem otaczającej masyw równiny, przez co góra wygląda zaprawdę majestatycznie. Pewnie dlatego znalazła swoje odbicie w kulturze. Pierwszego wejścia na wyższy szczyt dokonano dopiero w 1829 roku ( Friedrich Parrot i Chaczatur Abowian).

Ararat widziany w trasie na południe
Ararat widziany w trasie na południe

Około religijne wierzenia i znaczenie Araratu

Ormiańska tradycja wywodzi swój rodowód od Noego: protoplasta rodu Hajek miał być praprawnukiem Noego. Tego samego, który w swojej arce osiadł na wulkanie Ararat – jak mówi tradycyjne wierzenie i możliwy przekład Biblii. Ararat to góra utożsamiana z biblijną Urartu, na której wg tradycji spoczęła Arka Noego. Również przedchrześcijańskie wierzenia Ormian wskazują na wielkie znaczenie Araratu. Góry, która obecnie znajduje się na terytorium Turcji, a którą świetnie widać chociażby ze stolicy Armenii. Mogliśmy ją podziwiać z Erywania, Zwartnoc, no i często jest fotografowana z Chor Wirap.

Przy Doğubayazıt znajdują się punkty, skąd dobrze widać Ararat
Przy Doğubayazıt znajdują się punkty, skąd dobrze widać Ararat

Ararat znajduje się na godle Armenii, jest też częstym motywem w sztuce ormiańskiej. Czasem utożsamia się go z terenami królestwa Urartu, czyli protoplasty Armenii. Oficjalna ormiańska nazwa to Masis. Nazwa Ararat nawiązuje do boga imieniem Ara, którego wyznawano w tym miejscu w epoce brązu. Był to bóg śmierci i odrodzenia, więc gdy obserwowano na stokach walkę żywej wiosny i martwej zimy, jak to określano, była to święta góra. Po ludobójstwie Ormian, Ararat stał się także symbolem wygnania ze Wschodniej Anatolii i wspomnieniem utraconej Zachodniej Armenii, który góruje nad stolicą okrojonego kraju. Masyw znajduje się na historycznych terenach Wielkiej Armenii i zaledwie 30 kilometrów od Erywania. Jest w tym coś bolesnego – tak blisko a jednak daleko.

Ararat w pełnej krasie
Ararat w pełnej krasie

Ararat obecnie

Dziś Ararat znajduje się w Turcji, tuż przy granicy z Armenią. Historia dość podobna do Ani, dla Ormian chyba jeszcze bardziej bolesna. Sowieci, którzy ustalali granicę z Turcją nie byli zainteresowani armeńskimi tradycjami, więc przystano na przekazanie tych terenów Turkom. Ci także po 1915 (rzezi i ucieczce Ormian) zaczęli osiedlać te tereny (wraz z Kurdami). Historia wzajemnych relacji jest bardzo skomplikowana, pełna wzajemnych animozji. Jednocześnie jedna z najtragiczniejszych kart historii tego terenu, czyli ludobójstwo Ormian z okresu I wojny światowej wciąż pozostaje żywe. Także z powodu Turków, którzy próbują je bagatelizować, jednocześnie starając się pisać na nowo historię tych terenów.

Wystarczy zatrzymać się przy drodze, by podziwiać świętą górę Ormian
Wystarczy zatrzymać się przy drodze, by podziwiać świętą górę Ormian

Efekt jest taki, że Ararat mógłby być także centrum turystyki górskiej, a nie jest. Jest to obszar zmilitaryzowany, co sprawia, że by można byłoby zorganizować wyprawę na oba szczyty Araratu wymagana jest specjalna przepustka, w dodatku dostępna jedynie dla zorganizowanych grup wspinaczkowych. Biznes obecnie się kręci, ale jest reglamentowany. Z drugiej strony Ararat to podobno dość wymagająca góra, z drugiej taki stan rzeczy ewidentnie odpowiada wyspecjalizowanym firmom turystycznym. Utrzymywanie takiego monopolu jest im na rękę. Miejscem, gdzie rozpoczynają się te wyprawy jest Doğubayazıt.

Szczyt Araratu to teren wojskowy, wejście wymaga przepustki
Szczyt Araratu to teren wojskowy, wejście wymaga przepustki

Doğubayazıt

Jadąc z Doğubayazıt na północ właściwie okrążamy Ararat. Przy dobrej widoczności mamy szansę spoglądać na tę wspaniałą górę. Wystarczy zatrzymać się na poboczu i podziwiać. Nie ma dedykowanego punktu widokowego. Prawdę mówiąc trasa okrąża Ararat i po drodze znajdziemy kilka miejsc na wspaniałe zdjęcia. Pod warunkiem, że trafi się nam dobra pogoda. My podróżując robiliśmy sobie wiele przystanków, by podziwiać świętą górę Ormian z różnych stron.

Święty szczyt Ormian znajduje się obecnie w Turcji
Święty szczyt Ormian znajduje się obecnie w Turcji

Samo Doğubayazıt jest stosunkowo młodym miastem. Założono je w latach 30. XX wieku. Nazwa znaczy „Wschodni Bayazit”. W 1930 roku armia turecka zniszczyła oryginalne miasto Bayazit, dlatego właśnie wzniesiono nowe. Oczywiście wiązało się to z waśniami turecko-ormiańsko-kurdyjskimi i jeszcze z domieszką Jazydów. Natomiast historia ormiańska sięga czasów królestwa Urartu (jakieś 2700 lat temu). Początkowo miejsce to nazwę nazywało się Daruynk i było fortecą, królewskim skarbcem, siedzibą biskupa. Miasto przetrwało wojny z Bizancjum, Persami, Mongołami, czy Rosją. Od XVI wieku nosiło nazwę Bayazit. Swoją drogą nad jeziorem Sewan Ormianie założyli miasto Nowy Bayazit (obecnie Gavar).

Doğubayazıt znajduje się na wysokości 1625 m n.p.m., niedaleko granicy z Iranem. To też jedna z najbardziej wysuniętych na wschód miejscowości w Turcji. Samo w sobie jest raczej mało interesującym miasteczkiem, które nie zapada w pamięć.

Ararat z oddali
Ararat z oddali

Okolice Doğubayazıt

Z ciekawostek w okolicy warto zwrócić uwagę na dwie rzeczy. Pierwsza jest związana z turystyką biblijną w Turcji. Niedaleko wioski Üzengili znajduje się pomnik przyrody, który nazywany jest Arką Noego. Arka Noego to fragment skały, lub według jednej z hipotez skamieniały fragment Arki Noego. Za hipotezą tą stoi Ron Wyatt, samozwańczy archeolog, który miał obsesję poszukiwania biblijnych miejsc. Szukał między innymi Wieży Babel, czy Sodomy i Gomory. Naukowo raczej nie mają one podstaw, religijnie też są odrzucane, z wyjątkiem pewnych grup protestantów, którzy wierzą w prawdziwość tych odkryć. Turcy w tym wypadku nie mają problemów z tą historią. Nie ma waśni etnicznych, więc czemu na tym nie zarabiać. Więc od 1987 jest to pomnik narodowy, są tu tablice informacyjne i małe muzeum. A jak ktoś przyjeżdża to oglądać, to świetnie.

Druga ciekawostka to pałac Ishaka Paszy, który znajduje się niedaleko Doğubayazıtu. Choć pierwotnie znajdowała się w jego miejscu warownia z okresu Urartu, to obecny pałac powstał na przełomie XVIII i XIX wieku. Jest ciekawy ze względu na style, które się tu przewijają, w tym gruziński, ormiański, perski, seldżucki i osmański. Znajduje się on na tymczasowej liście UNESCO. Mając więcej czasu można też zobaczyć krater po meteorycie. My jednak przede wszystkim byliśmy tu przejazdem, no i podziwialiśmy Ararat.

Jeśli uważasz wpis za pomocny lub interesujący polub nas na Facebooku.

Szlak turecki
Ararat i Doğubayazıt

Jajce, postój w dawnej stolicy Bośni

Trasa ZagrzebSarajewo to jakieś 6 godzin spokojnej jazdy. Pierwszy przystanek w Bośni zrobiliśmy sobie w miejscowości Jajce. Wiele osób przemierzających tę trasę robi tu właśnie krótki postój ze względu na wspaniałe wodospady na rzecze Pliva (lub oddalone od miasta jakieś 5 km młyny). Jednak samo miasto, choć wygląda niepozornie, skrywa niejedną tajemnicę. Nazwa podobno pochodzi od jajowatego kształtu wzgórza, na którym wzniesiono miasto.

Widok na Jajce
Widok na Jajce

Historia Jajce

Na przełomie XIV i XV wieku zamek w Jajce był siedzibą królów bośniackich, a w tutejszych katakumbach znajduje się królewska krypta. Cała osada została zbudowana w XIV jako nowa stolica rozrastającego się Królestwa Bośni. Jajce pozostało stolicą aż do wojny z Imperium Osmańskim. Wówczas król Stefan Tomaszević Kotromanić przeniósł stolicę do Bobovac. Wkrótce jednak Turcy zajęli całą Bośnię i Serbię (obie były wówczas związane unią personalną) królestwo upadło. Resztki zamku do dziś górują nad miastem. Można też podejść do murów. Zaś doczesne szczątki króla są wystawione w szklanej trumnie w monastyrze św. Łukasza.

Miasteczko jest bardzo ładnie położone
Miasteczko jest bardzo ładnie położone

Sekty i wyznania w Jajce

Jajce było ośrodkiem sekty bogomiłów, twórców tutejszych katakumb. Ta ciekawa sekta łączy wiarę chrześcijańską z zaratusztriańską. Według tych miłych Bogu (bo to znaczy „bogomił”) ludzi, Bóg miał dwóch synów: młodszego Jezusa i starszego Satanela, czyli po naszemu Szatana. I ten Satanel był twórcą świata materii, która jest zła. Jest to wyraźnie zaratusztriański dualizm. Oprócz katakumb można tu także obejrzeć ruiny świątyni MitryMithraeum. Niestety w tym wypadku, by móc to zobaczyć z bliska, należy skontaktować się wcześniej z lokalnym muzeum etnologicznym, by móc w ogóle zorganizować wizytę. Tak przypadkiem robiąc postój w Jajce, niestety się nie da się zwiedzić tego miejsca.

Wodospad na rzece Pliva widziany z góry
Wodospad na rzece Pliva widziany z góry (wodospad plivski)

W czasach tureckich zostały wzniesione tu meczety. Jeden z nich to meczet Esme Sultanija stanowiący istną ciekawostkę. Otóż jest jednym z nielicznych w Europie noszących imię kobiety.

Starówka Jajce
Starówka Jajce

Pozostałości po rozpadzie Jugosławii

O ile Jajce dość dobrze przetrwało zawieruchę obu wojen światowych, o tyle mocno ucierpiało podczas Wojny Bośniackiej. Wpierw miasto opuściła ludność serbska. Potem doszło tu do walk między Serbami a Bośniakami i Chorwatami. Formalnie w bitwie o Jajce Bośniacy i Chorwaci walczyli wspólnie z Serbami, ale mieli własne dowództwa, własne obozy, umocnienia, co doprowadziło tylko do większej dewastacji miasta. Dziś znajdują się tu tablice upamiętniające wojnę.

Meczet
Meczet

Miasto ożyło dzięki układowi z Dayton z 1995 roku. Ale z 45 tysięcy mieszkańców z początku lat 90. XX wieku dziś, jak już się „odbudowało” jest zaledwie 15 tysięcy. To dość dobrze oddaje skalę zniszczeń. Z historycznych rzeczy warto dodać, że to właśnie tu w 1943 zdecydowano o powołaniu Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Jugosławii.

Mury miejskie
Mury miejskie

Zabytki Jajce

Jak wygląda sprawa z zabytkami dobrze ukazuje historia kościoła św. Marii. W tym średniowiecznym kościele trzymano relikwie św. Łukasza Ewangelisty. Spłonął jednak w XIX wieku i nigdy go nie odbudowano. Ostała się bardzo charakterystyczna wieża. Warto tylko przypomnieć, że w czasach Królestwa Bośni to właśnie tu koronowano królów.

Turystyczne centrum Jajce
Turystyczne centrum Jajce

Wodospad na rzece Pliva

Dziś oczywiście bardzo istotnym miejscem jest też wodospad. Ma on 23 metry wysokości. To tu rzeka Pliva wpada do Vrbas. Wodospad można oglądać z góry (tam też jest parking, ale uwaga: wcale nie jest tak łatwo zaparkować, zbyt wielu turystów przyjeżdża tu właśnie dla wodospadu). Można go także oglądać z dołu (już za opłatą). Wtedy wchodzi się na specjalnie zbudowany taras.

Wodospad na rzece Pliva
Wodospad na rzece Pliva

Warto dodać, że jeszcze nie tak dawno wodospady te były jeszcze wyższe. Niestety straciły kilka metrów w czasie działań wojennych z powodu ostrzału miasta. Choć podobno Bośniacy chcieliby przeprowadzić małą rekonstrukcję i je ponownie podwyższyć. Nawet bez tego robią bardzo dobre wrażenie. Wodospad idealnie wpisuje się w krótki postój w Jajce, ale jak widać, to miejsce, w którym warto spędzić więcej czasu, o ile oczywiście wszystko wcześniej się zaplanuje.

Jeśli spodobał Ci się wpis, polub nas na Facebooku.

Szlak bośniacki
Jajce

Sziraz, miasto poetów i różowy meczet

Sziraz (per. شیراز) jest jedną z historycznych stolic Iranu. Większość z nich rozwijało się przed arabskim podbojem, który zmienił oblicze kraju o 180 stopni. Natomiast Sziraz – choć jest jednym z najstarszych miast Persji – rozwinął skrzydła właśnie po 693 roku, gdy Persja została częścią Kalifatu Ummajidów. Dziś jest to jedna z bardziej popularnych miejscówek wśród turystów, tak ze względu na zabytki w tym mieście oraz jako doskonała baza wypadowa chociażby do Persepolis.

Złoto na bazarze w Sziraz
Złoto na bazarze w Sziraz

Historia Szirazu

W czasach przed islamem Sziraz istniał jako wioska. Najstarsza osada w tym miejscu powstała prawdopodobnie w VI wieku przed naszą erą. Wówczas nie było to znaczące miasto. Zmiana przypada na VII i VIII wiek, a więc w okresie ummajidzkim, wraz z największą ekspansją terytorialną Kalifatu, a przy tym wielkim rozwoju kultury, sztuki, architektury, rzemiosła i wiedzy naukowej. Jest to złota era islamu, na której skorzystał także Sziraz. Miasto stało się stolicą prowincji i przez swoją naturalną urodę oraz łagodny klimat, kolejni szachowie chętnie budowali tutaj swoje siedziby. Oficjalnie Sziraz pełnił funkcję stolicy kraju w latach 934 – 1062 za panowania szyickiej dynastii Bujidów i w latach 1750 – 1800, gdy rządziła zaledwie dwuosobowa dynastia Zand.

Różowy Meczet (Sziraz, Iran)
Różowy Meczet (Sziraz, Iran)

Sziraz: Mauzleum Hafeza

W XIII wieku Sziraz wiódł prym pośród innych miast Iranu w dziedzinie rzemiosła, kultury i sztuki. Tutaj rozwinęła się najbardziej klasyczna perska poezja, którą reprezentowali poeci Sadi i Hafez. Obaj poeci mają w Szirazie swoje mauzolea. My odwiedziliśmy Mauzoleum Hafeza, dokładniej Mohammada Hafeza Sziraziego.

Mauzoleum Hafeza
Mauzoleum Hafeza

Hafez Szirazi żył w latach 1319 – 1389 roku. Pracował jako rzemieślnik, krótko studiował w medresie. Zarabiał na życie recytując Koran (Hafez to przydomek określający osobę znającą Koran na pamięć) i jednocześnie nadal się uczył. Ale to poezja uczyniła go nieśmiertelnym. Pisał między innymi utwory chwalące uroki życia, w tym biesiadowania zakrapianego winem i erotyki, co może nas dziwić. Jednak jego poezja podszyta jest mistycyzmem, co dość charakterystyczne dla liryki perskiej. Do dziś poezja Hafeza jest chętnie czytana w Iranie, a także poza nim. Odegrała kluczową rolę w przetrwaniu perskiej kultury. Arabowie zajęli przecież nie tylko Persję, ale i Egipt, Asyrię czy Babilon. Jednak tylko Iran przetrwał tamten okres, wracając do swojej historii i tradycji. Jedną z głównych przyczyn tego stanu rzeczy jest właśnie poezja, która pomagała przetrwać tradycji narodowej.

Karim Khan
Karim Khan

W Szirazie znajduje się jego grób w pawilonie ogrodowym pośród zieleni i szemrzącej wody. Irańczycy podchodzą do grobu z szacunkiem, zaś w niższej części ogrodów po prostu wypoczywają. Hafez wciąż jest bardzo istotny w życiu Irańczyków, którzy potrafią recytować fragmenty jego wierszy. Jednocześnie przed ogrodem można spotkać dzieci, które mniej lub bardziej nachalnie próbują nam sprzedać karteczki z wróżbami, będącymi fragmentami wierszy Hafeza. Podobne karteczki na bazarach wyciągają papugi. W obu przypadkach za pieniądze.

Mauzoleum / sanktuarium Alego ibn-Hamzego (Sziraz)
Mauzoleum / sanktuarium Alego ibn-Hamzego

Sziraz i poezja

Wspomnieliśmy też drugi grobowiec, należący do Sadiego. Sam Sadi był wędrownym derwiszem i poetą, równie ważnym, co Hafez. Jego grobowiec uwieczniono na banknocie 100 tysięcy riali. Oba mauzolea natomiast są bardzo ważnym centrum kulturowym. W Szirazie organizuje się imprezy poetyckie, a samo recytowanie poezji wciąż w Iranie jest bardzo popularną formą sztuki. Najważniejsze z tych szirazkich festiwali ściągają gości i uczestników z całego świata.

Ogród Narenjestan Ghavan
Ogród Narenjestan Ghavan

Cytadela Kharim Khana

Tak jak w Isfahanie życie nocne koncentrowało się wokół placu i mostów, tak w Szirazie wieczorami plac pod cytadelą Karim Khan zapełnia się Irańczykami, którzy tutaj korzystają z chłodnego wieczoru: spotykają się, bawią, piknikują. Arg-e Karim Khan to cytadela wybudowana w latach 1766 – 1767, czyli gdy szach z dynastii Zand przeniósł stolicę do Szirazu. Początkowo była to siedziba szacha i rządu, zaś w okresie panowania kolejnej dynastii, kadżarskiej (1789 – 1925), cytadela funkcjonowała jako więzienie. Wówczas większość z oryginalnych wewnętrznych zdobień została zatynkowana. Przywrócenie budowli dawnej urody rozpoczęło się pod koniec rządów ostatniej dynastii, Pahlawi, w 1977 roku.

Cytadela Kharim Khana (Sziraz)
Cytadela Kharim Khana

Proces ten jednak nie został ukończony. Nas zwiedzanie twierdzy rozczarowało – nie było możliwości wejścia na 12 metrowej wysokości mury ani na żadną z wież. Zwłaszcza stanięcie na jednej z narożnikowych wież, która była mocno przechylona, byłaby frajdą. Reszta zaś niewiele oferuje: w środku znajduje się niewielki ogród i wystawa z manekinami europejskich posłów na dworze szacha.

Wnętrze cytadeli
Wnętrze cytadeli

Bazar i meczet Vakil

Jak w każdym większym irańskim mieście, tak i w Szirazie życie toczy się wokół bazaru. Ten także rozlewa się na pobliskie ulice. Jest zróżnicowany, część faktycznie dostosowana do gustów turystycznych, bardziej zadbana i przypominająca promenadę ze sklepami, cześć zaś bardziej oryginalna (ale nie brudna, Iran to dość czysty kraj). Nas bardziej fascynowała ta druga część. Stoiska na bazarze Vakil w Szirazie wypełnione są pachnącymi przyprawami. Jedna z nich to szafran, najcenniejsza z irańskich przypraw i zarazem najdroższa na świecie. W Iranie dodają go do bardzo wielu dań, napojów i deserów.

Meczet Vakil
Meczet Vakil

Sziraz znany jest z rzemiosła, a także z włókiennictwa. Tka się tutaj nie tylko typowe dywany perskie, ale także bardziej lokalne gilim (czyli kilimy) oraz plecione dywany. Jeśli ktoś ma ochotę kupić większy (i cięższy) wyrób, bez problemu dostanie usługę wysyłkową do swojego kraju. Niektóre ze stoisk oferują możliwość płatności Visą lub MasterCard! Jak to możliwe? Sprzedawcy mają konta w bankach innych państw w regionie, nie objętych sankcjami. Według naszego przewodnika, posiłkują się nawet bankami ze znienawidzonej Arabii Saudyjskiej. Perskie dywany od setek lat są marką samą w sobie. Nic dziwnego, że w niesamowitym meczecie Szejka Zajieda w Abu Zabi w ZEA, w którym elementy wystroju pochodzą z całego niemal świata, dywan w sali modlitw jest oczywiście perski. Wykonany w Iranie w częściach i zszyty na miejscu w Abu Zabi. Jest to największy dywan na świecie. Drugi największy dywan także jest perskiej produkcji i znajduje się w meczecie w Maskacie w Omanie.

Meczet Vakil
Meczet Vakil

Wewnątrz bazaru znajduje się Meczet Vakil, który został wybudowany w latach 1751 – 1773 na zlecenie założyciela dynastii Zand, Karim Khana (tego samego od cytadeli). Rządził on początkowo jako regent i do końca swoich rządów nie chciał tytułować się szachem, ale właśnie regentem, stąd nazwa meczetu – „vakil” oznacza regenta. Rządy Karima Khana przypadły na koniec długiej wojny domowej i wreszcie w Iranie zapanował pokój i bezpieczeństwo. Sam władcą cieszył się popularnością, odznaczał się łagodnością i tolerancyjnością, a przy tym był dobrym zarządcą. Uważa się go za jednego z najlepszych władców Iranu.

Meczet Vakil
Meczet Vakil

Meczet Vakil zajmuje obszar 8,6 tysięcy metrów kwadratowych. Posiada dwa ejwany, a nie zwyczajowe cztery. Wiele z dekoracji pochodzi z XIX-wiecznej renowacji, w tym ornamenty roślinne. Natomiast płytki haft rangi, czy minbar wykuty z jednego fragmentu marmuru pochodzą z drugiej połowy XVIII wieku, z okresu powstania meczetu. Przed wejściem do meczetu znajduje się mały plac z restauracjami i kawiarniami. Tu można spotkać wielu turystów. Wstęp jest płatny.

Bazar Vakil (Sziraz)
Bazar Vakil

Natomiast przez bazar przechodzi też ulica Lotf Ali Khan Zand. Przy niej można dostrzec pewną ciekawostkę: synagogę, nieczynną już. Nie da się jej zwiedzać, ale budynek nie straszy. Co więcej, w witrynach znajdują się przedstawienia dawnych, żyjących na przełomie XIX i XX wieku perskich żydów. Łatwo to przeoczyć.

Bazar w Sziraz
Bazar w Sziraz

Różowy meczet

Zdecydowanie trudno przeoczyć i odpuścić kolejne miejsce, uwielbiane przez turystów. Masdżed-e Nasir ol-Molk znany jest lepiej jako Różowy Meczet. Jak można się domyślić, chodzi o kolor. We wnętrzu wykorzystano wiele płytek o dość nietypowym w Iranie różowym kolorze. Także barwa dywanu – coś pomiędzy różem a czerwienią – dopełnia całości i określenie „różowy” narzuca się samo. Ale to nie one odpowiadają za sławę tego miejsca, a światło słoneczne.

Różowy Meczet
Różowy Meczet

Świątynia ta powstała w okresie rządów Kadżarów, w latach 1876 – 1887. Jest ładna: obszerny dziedziniec z podłużnym basenem, w którym się odbija ejwan, ocienione arkady, dość kameralna sala modlitw i witraże. I to właśnie witraże meczetu Nasir ol-Molk rozsławiły go, to obecnie najbardziej rozpoznawalny symbol Szirazu na świecie. Duże okna od podłogi do łukowatego zakończenia niemal pod sklepieniem mają ekspozycję wschodnią. Są w całości wypełnione kolorowymi witrażami, które również raczej nie są spotykane w meczetach. Gdy wschodzi słońce wnętrze sali modlitewnej zamienia się w kalejdoskop!

Masdżed-e Nasir ol-Molk
Masdżed-e Nasir ol-Molk


Można się długo wpatrywać w przesuwające się po ścianach i podłodze wzorach, można stanąć w plamach światła i cieszyć się pięknem tego połączenia architektury ze światłem. Nie dziwi, że Różowy Meczet jest odwiedzany przede wszystkim rano.
My przyszliśmy na sam wschód słońca – około godziny siódmej, natomiast można przyjść około godziny-półtorej po wschodzie, gdyż dopiero wtedy słońce prześwituje przez  witrażowe okna. Jedyny problem to oczywiście turyści. Tych jest tu naprawdę dużo, a jak trafi się nam wycieczka zorganizowana (więcej niż jedna), to przeszkadza to w obserwowaniu magii tego miejsca. Tak naprawdę ten meczet jest już dziś zagarnięty przez turystów i chyba wszyscy się z tym pogodzili. To też jedna z najdroższych atrakcji w Szirazie. Czasem tylko, gdy ktoś przegina z pozowaniem do zdjęć, zostaje upomniany.

Masdżed-e Nasir ol-Molk (Sziraz)
Masdżed-e Nasir ol-Molk

Ogród Narenjestan Ghavan

Sziraz to miasto ogrodów i drzew owocowych. Słynny jest zwłaszcza Ogród Eram, oddalony od centrum. My jednak wybraliśmy mniejszy i mniej znany – Narenjestan Ghavan. Właściwie jest to nazwa rezydencji, nie samego ogrodu. Ale w Iranie nie ma dobrego domu bez ogrodu z sadzawką.

Ogród Narenjestan Ghavan
Ogród Narenjestan Ghavan

Dom Ghavan został zbudowany na przełomie lat 70 i 80. XIX wieku dla kupieckiej rodziny Ghavan. Po przeniesieniu stolicy do Szirazu, udało się im wkręcić do funkcji rządowych. Budynek mieszkalny jest ciekawą mieszanką stylu perskiego z europejską wiktoriańską modą.

Dom Narenjestan Ghavan
Dom Narenjestan Ghavan

Ciekawe jest to, że w tym czasie w Europie inspirowano się sztuką Orientu i Afryki, zaś w tamtych miejscach wznoszono budynki przenosząc elementy mody podpatrzonej w Europie. W Naranjestan Qavam mogliśmy jeszcze zobaczyć proces wyrobu tradycyjnych płytek i jakieś kupić na pamiątkę. W kilku pomieszczeniach młodzi ludzie sprzedawali rękodzieło, całkiem ładne rzeczy.

Dom Narenjestan Ghavan
Dom Narenjestan Ghavan

Meczet Szach Cheragh

Kolejne święte miejsce szyickich pielgrzymów, do którego nie mogliśmy wejść bez przewodnika, to meczet (mauzoleum) Szach Cheragh (Shah Cheragh). Tutaj także należało zdeponować duży aparat fotograficzny, a zdjęcia można było wykonywać tylko smartfonem. Kamera GoPro też była zabroniona, gdyż popadała w drugą skrajność – była zbyt mała, czyli z pewnością szpiegowska. Co za różnica, nie wiemy. W przeciwieństwie do dwóch opisywanych wcześniej meczetów, ten przede wszystkim tętni życiem religijnym, wstęp zaś jest darmowy (przewodnik także, nie zostawia się napiwków, ani nic takiego). Wejście na podobnych zasadach jak w Kom: jest to sanktuarium, więc turyści chodzą z kimś, kto ich oprowadza, tłumaczy i pilnuje, by nie przeszkadzać w modlitwie.

Szach Cheragh
Szach Cheragh

W Szach Cheragh pochowany jest imamzadeh (bliska rodzina Imama), dokładniej syn Imama al-Kazima (żył w latach 745-799, VII Imam) i jednocześnie brat jego następcy, Imama Rezy (żył w latach 766-818, VIII Imam). Uciekł on wraz z bratem i obaj zmarli w Szirazie, podczas prześladowań szyitów przez Kalifat Abbasydów. Szach Cheragh w języku farsi znaczy „Król Światłości” i nazwa ta ma przypominać historię odnalezienia grobów braci: pewien ajatollah zobaczył z dużej odległości tajemnicze światło, więc poszedł zbadać źródło. Okazało się, że światło promieniowało z grobu, w którym były dwa ciała odziane w zbroje. Po pierścieniu z grawerunkiem udało się zidentyfikować zmarłego jako imamzadeh. Jego brat ma w Szirazie oddzielne mauzoleum.

Szach Cheragh
Szach Cheragh

Czy ta historia jest prawdziwa, tego nie wiemy. Wiadomo natomiast, że pierwsze budowle sakralne stanęły tutaj już w XI wieku: komnata grobowa, kopuła i dziedziniec. Dalsza rozbudowa miała miejscu w XIV wieku i meczet wzbogacił się jeszcze o szkołę koraniczną. Kolejne prace przy meczecie miały miejsce w XVI wieku, XVIII i XX, a to na skutek zniszczeń spowodowanych trzęsieniami ziemi. Obecnie mauzoleum jest piękne przyozdobione mnóstwem luster (ale to już widzieliśmy w innych miejscach Iranu).

Szach Cheragh
Szach Cheragh

Ciekawe jest zwiedzanie meczetu Szach Cheragh z lokalnym przewodnikiem, który opowiada te historie, treści wiary i swoje spostrzeżenia. Wiele można się dowiedzieć. Przy okazji przewodnik zaprowadził nas w pobliże komory grobowej imamzadeha, co normalnie nie byłoby dopuszczalne dla nas. Zresztą, pewnie gdybyśmy tu weszli samodzielnie, też byśmy te miejsca tłumnie oblegane przez modlących odpuścili, by im nie przeszkadzać. U przewodnika chęć pokazania w tych przypadkach bierze trochę górę. Nie jest to jedyne mauzoleum w Szirazie, po drugiej stronie rzeki znajduje się mniejsze sanktuarium Alego ibn-Hamzego.

Wejście do meczetu Szach Cheragh
Wejście do meczetu Szach Cheragh

Sziraz i wino

Sziraz to nazwa, która może kojarzyć się z winem. I jest to prawidłowe skojarzenie: obszar ten słynął z produkcji wina na pysznym szczepie shiraz. Swoją drogą o winie tym można poczytać w poezji irańskiej. Niestety rewolucja islamska w 1979 roku całkowicie zabroniła produkowania i spożywania wyrobów alkoholowych w tym kraju i można co najwyżej gdzieś pokątnie znaleźć samogony, tylko trzeba mieć znajomości (jak ktoś szuka, to znajdzie). Pozostaje więc zjedzenie świeżej kiści winogron shiraz.

Różowy meczet w Sziraz
Różowy meczet w Sziraz

Jeśli spodobał Ci się wpis, polub nas na Facebooku.

Szlak irański
SzirazTeheran

Kerkyra albo miasto Korfu: James Bond i inne atrakcje

Grecy używają nazwy Kerkyra (gr. Κέρκυρα), poza nią najczęściej mówi się o mieście Korfu lub Corfu Town, czasem spotyka się też Kerkira. Poniekąd nazwa stolicy wyspy od zawsze była tożsama z całością, którą kiedyś także nazywano Kerkyrą. Dziś Kerykra to ważny ośrodek turystyczny na Korfu, z przepięknym starym miastem i fortami wpisanymi na listę UNESCO w 2007 roku. To także miejsce filmowe, tu kręcono „Tylko dla twoich oczu”, czyli przygody Jamesa Bonda.

Liston i arkady (Kerkyra, Korfu, Grecja)
Liston i arkady (Kerkyra, Korfu, Grecja)

Historia Kerkyry

Nazwa Kerkyra to nazwa historyczna, acz jeszcze starsza to Korkyra. Wywodzi się z mitologii greckiej: Kerkira była nimfą rzeki Assopus, którą uwiódł Posejdon i zabrał na tę wyspę. Na jej cześć nazywano kolonię Koryntu, którą tu założono w VIII wieku przed naszą erą. Z czasem Kerkyra się nie tylko uniezależniła, ale stała się jedną z najbardziej liczących potęg morskich tego regionu w starożytnej Grecji. Odegrała istotną rolę w II wojnie peloponeskiej, potem zaś stała się jedną z pierwszych greckich prowincji Rzymu. Następnie terenem władało Bizancjum, a po nim Wenecjanie.

Port w Kerkyrze (Korfu)
Port w Kerkyrze (Korfu)

Tu warto wspomnieć, że Turcy parę razy próbowali zdobyć wyspę, jednak nigdy im się to nie udało siłą. Dokonali tego zabiegami dyplomatycznymi w czasach napoleońskich. Wpierw Napoleon podbił Wenecję, a Korfu znalazła się w jego strefie wpływów, ale wraz z jego klęską stworzono Republikę Siedmiu Wysp, uzależnioną od Rosji i Turcji właśnie. Po 20 latach nastąpiła kolejna zmiana w regionie, a Republika stała się brytyjskim protektoratem. Ostatecznie zaś została przyłączona do Grecji. Stąd właśnie tak silny wpływ Wenecji, ale również Brytyjczyków na Kerkyrę i całe Korfu. Miasto zaś bardziej przypomina włoskie, niż greckie.

Cerkiew św. Jerzego
Cerkiew św. Jerzego w Starym Forcie

Nowy Fort (Kerkyra, Korfu)

Kluczem do zatrzymania osmańskiej inwazji były fortece. Zresztą już wcześniej istniały tu zamki broniące wyspy, ale to Wenecjanie wznieśli dwa potężne forty, które do dziś zachowały się w bardzo dobrym stanie (natomiast elementem umocnień był też garnizon w Butrint). Nad miastem góruje Nowy Fort wenecki, to punkt charakterystyczny. Pod jego murami można szukać miejsc parkingowych, by potem przejść się do centrum. Niestety nie jest dostępny dla zwiedzających, teren jest zajęty przez marynarkę wojenną. Fort zaczęto budowano w latach 1537 – 1577, acz obecnie to w dużej mierze budowla z XIX wieku, po brytyjskich przeróbkach.

Nowy Fort (Kerkyra, Korfu)
Nowy Fort (Kerkyra, Korfu)

Stary Fort w Kerkyrze

Stary Fort wenecki znajduje się na nadbrzeżu i jest jedną z największych atrakcji turystycznych miasta. Obecnie można dotrzeć do niego tylko przez most. To też pierwsza z lokalizacji Bondowskich na Korfu. Kiedy Melina przylatuje na Korfu, jej samolot w pierwszym ujęciu leci nad zatoką na południe od fortecy. Widać tu jej charakterystyczny kształt wraz z cerkwią, potem w oddali widać wieże Kerkyry. To typowe ujęcie uwiarygodniające.

Stary Fort
Stary Fort
Stary fort i Kerkyra udające Albanię w „Tylko dla twoich oczu” (James Bond)
Stary fort i Kerkyra udające Albanię w „Tylko dla twoich oczu” (James Bond)

Fort jednak w „Tylko dla twoich oczu” odgrywa dużo większą rolę, niż zabytek w tle, ale nie gra tu Grecji, a Albanię. Tu znajdują się tajne magazyny Kristatosa, do których zakradają się Bond i Columbo. Pierwsze albańskie ujęcie to widok na fort z północnej strony. Widać nawet krzyż przy latarni, który wcześniej uwiarygodniał Korfu. Potem akcja przenosi się do fortu. Dawne więzienie to magazyny, widzimy też kilka wąskich uliczek, a nawet przejścia znajdujące się wewnątrz fortu. Kilka zdjęć nagrywano też w zamkniętej podczas naszej wizyty części.

Stary Fort
Stary Fort

Jest to dość ciekawe miejsce, bo niejednorodne. Znajduje się tu choćby zabytkowa latarnia morska na samym szczycie wzniesienia. Trzeba do niej trochę podejść. Obok widzimy krzyż i doskonały punkt widokowy na miasto. Jest też dawne więzienie, w większości zamknięte i ogrodzone. Są budynki po Anglikach, nawet małe muzeum z mozaikami z czasów bizantyjskich, mieszczą się tu instytucje kulturalne, kawiarenka, mury, tereny do organizacji imprez plenerowych, klub jachtowy z plażą, fosa zaś pełni rolę kanału. Wyróżnia się też cerkiew św. Jerzego zbudowaną w stylu neoklasycznym przez Brytyjczyków w XIX wieku. Z zewnątrz przypomina starożytną świątynię. Sama bizantyjska fortyfikacja powstała początkowo w VI wieku, acz została zniszczona podczas najazdu Gotów. Wenecjanie odbudowali twierdzę w XI wieku, zaś w XV wieku (ukończono 1546) przebudowali w sposób znaczący i wówczas uchodziła ona za jeden z znamienitych przykładów inżynierii wojskowej. Na koniec jeszcze Brytyjczycy dodali swoje zmiany.

Stary Fort
Stary Fort

Plac Spianada

Spianáda znajduje się tuż przy wejściu do fortu. Ten wielki plac został ukazany w filmie, choćby w scenie spaceru Bonda i Melindy, którzy zmierzają w kierunku rotundy / pomnika Maitland (na cześć brytyjskiego gubernatora). Nazwa placu pochodzi z języka włoskiego i oznacza otwarty, płaski teren. Dziś to w dużej mierze park, fontanny, ale też parking i jednocześnie największy plac miejski w Grecji i podobno drugi co do wielkości w Europie. Początkowo założyli go Wenecjanie, ale swój wkład mają też Brytyjczycy, którzy mieli tu przez pewien czas boisko do krykieta.

Muzeum Sztuki Azjatyckiej (Kerkyra)
Muzeum Sztuki Azjatyckiej

Przy placu znajduje się promenada Liston, pałac św. Michała i Jerzego, który obecnie między innymi gości Muzeum Sztuk Azjatyckich. To dość charakterystyczny budynek z bramą, nawiązujący do klasycznej architektury. Z kolei budynek Liston wraz z jego charakterystycznymi arkadami inspirowano zabudową Paryża. Wzniesiono go na początku XIX wieku. Z promenady wchodzimy w centrum z mnóstwem kawiarni, sklepów i restauracji.

Widok na więzienie i Albanię z fortu (Kerkyra)
Widok na więzienie i Albanię z fortu

Starówka Kerkyry

Bonda i Melinę widzimy też pośród malowniczych, wąskich uliczek starego centrum Kyrkyry. Da się tu dostrzec choćby wieżę cerkwi św. Spirydona. Oboje robią tu zakupy. Wnikliwe oko może dopatrzyć także turystyczne pamiątki z napisem Corfu. Architektura jest bardzo włoska w wielu miejscach, wraz z charakterystycznym dla Italii zaniedbaniem. To miejsce, gdzie spokojnie można sobie pochodzić bocznymi uliczkami, czasem napotykając się na koty. Starówka z kolorowymi domami naprawdę robi świetne wrażenie.

Wąskie uliczki Kerkyry
Wąskie uliczki Kerkyry
James Bond i Melina zwiedzają starówkę Korfu (Kerkyra)
James Bond i Melina zwiedzają starówkę Korfu (Kerkyra)

W centrum znajdziemy kilka ciekawych cerkwi, w tym wspomnianą już św. Spirydona (Agios Spiridonas). Święty Spirydon to cypryjski biskup Tremituntu (dziś dystrykt Larnaki) żyjący na przełomie III i IV wieku, który jest obecnie patronem całego Korfu. To także patron garncarzy, żeglarzy i sierot. Nie ma dowodów, by kiedykolwiek za życia dotarł na tę wyspę. W każdym razie po śmierci i ekshumacji jego zachowane ciało przewieziono do Konstantynopola, a po jego upadku trafiło właśnie na Korfu. Jego grób znajduje się w tym kościele. Za wstawiennictwem świętego udało się przezwyciężyć głód, epidemię cholery, a także odeprzeć Turków. 11 sierpnia każdego roku odbywają się procesje, by upamiętnić to wydarzenie. Sama cerkiew jest ładna, acz nie zapadająca w pamięć, z wyjątkiem wspomnianej wieży.

Centrum Kerkyry
Centrum Kerkyry

Podobne wrażenie robi też katedra Mitropolis (Panaghia Spiliotissa) w dzielnicy Campiello. Większość cerkwi w centrum jest bardzo podobna do siebie. W przypadku katedry mamy dodatkowo piękne schody, którymi się idzie do niej z mariny. Najstarszy kościół w Kyrkerze to pochodząca z X wieku cerkiew św. Jasona i Sosipatera. Wyróżnia się też ostała wieża klasztoru Zwiastowania Najświętszej Marii Panny. Świątynia zniszczona przez Niemców w czasie II wojny światowej została doszczętnie rozebrana po niej, z wyjątkiem wieży zwanej Annunziata.

Katedra Mitropolis
Katedra Mitropolis

Monastyr Vlachara

Ostatnie filmowe miejsce to monastyr Vlachera z 1685 roku. Także odgrywa rolę Korfu. Klasztor znajduje się w przepięknej okolicy, blisko lotniska na maleńkiej wyspie, do której prowadzi kamienny mostek. Tu gdzieś przystanęła łódź Meliny i tu po raz pierwszy odnajduje ją Bond. Sam monastyr jest widoczny jedynie w tle. W okolicy znajduje się też willa z basenem, która zagrała willę Gonzaleza w okolicy Madrytu. Tam jednak nie dotarliśmy.

Monastyr Vlachera
Monastyr Vlachera
Monastyr Vlachera (Kerkyra) w filmie „Tylko dla twoich oczu” z cyklu o 007.
Monastyr Vlachera (Kerkyra) w filmie „Tylko dla twoich oczu” z cyklu o 007.

Do monastyru można wejść za darmo. To też jedna z nielicznych świątyń w Kerkyrze, gdzie można robić zdjęcia wewnątrz. Sama świątynia jest bardzo mała, zatem raczej stanowi atrakcję lub miejsce do przeprowadzenia ceremonii, niż normalną świątynię. Jest też jedną z najbardziej ikonicznych i pocztówkowych części Kerkiry.

Monastyr Vlachera (Kerkyra)
Monastyr Vlachera

Lotnisko Korfu (Kerkyra)

Obok znajdują się dwie dodatkowe atrakcje. Jedna to Mysia Wyspa (Pontikonissi). Można dostatkiem tam dopłynąć łódką. Na wyspie mamy przede wszystkim ogród i kolejną cerkiew. Dużo ciekawszą atrakcją jest lotnisko. Właściwie nie lotnisko samo w sobie, ale obserwowanie podchodzących do lądowania samolotów. Lądują prawie na poziomie morza, zaledwie kilka metrów od wybrzeża. Co jeszcze ciekawsze, pas startowy jest krótszy niż standardowe, więc od pilotów wymaga wprawy. No i jeszcze mamy groblę praktycznie prostopadłą do pasa. Stąd oglądanie ich jest tu tym, co przyciąga ludzi chyba nawet bardziej niż Vlachera. Niektórzy nazywają to miejsce europejskim Sint Maarten.

Oglądanie samolotów przed lotniskiem
Oglądanie samolotów przed lotniskiem

Kerkyra i stanowiska archeologiczne

Już nie filmowo warto zwrócić uwagę na starożytne zabytki wyspy. Wiele przedmiotów zgromadzono w Muzeum Archeologicznym. W mieście są też niewielkie ruiny: świątynia Hery, świątynia Artemidy, świątynia Kardaki czy późniejsze ruiny wczesnochrześcijańskiej bazylik i pobliskie Paleopolis. Bazylika chyba jest największa, acz jak na Grecję te ruiny tutaj nie robią dużego wrażenia. Zresztą nie są też jakoś specjalnie reklamowane, czy wykorzystywane turystycznie. Ostały się, więc są.

Ruiny bazyliki
Ruiny bazyliki

Kerkyra to także życie nocne w knajpkach, oraz atrakcje przy marinie. Są statki wycieczkowe, w tym także oferujące rejsy do Albanii (Saranda). Na samodzielne zwiedzanie miasta wystarcza jeden dzień, jak pominie się większość muzeów, których w stolicy Korfu jest całkiem sporo.

Stary Fort
Stary Fort

Jeśli podobał Ci się ten wpis, polub nas na Facebooku.

Szlak grecki
KerkyraKlify Korfu
Szlak filmowy
Kerkyra

U styku filmu i podróży